Spalarnia odpadów to dobry czy zły pomysł?

Na temat tzw. termicznego przetwarzania odpadów zdania są podzielone. W większości dotyczą lokalizacji, bo nikt nie chce mieć jej w okolicach swojego domu. Tymczasem większym problemem, nad którym trzeba się zastanowić jest technologia jaka zostanie zastosowana a co za tym idzie, emisja gazów, zwłaszcza tych, które zawierają w sobie CO2. Temat „Spalarnia Odpadów - szanse i zagrożenia” został poruszony na konferencji zorganizowanej w Mysłowicach przez Mysłowicki Alarm Smogowy.

Konkluzją wynikającą z przeprowadzenia debaty  jest  przekaz, że kluczową kwestią gospodarki odpadami jest proces segregacji odpadów i ograniczania produkcji śmieci, rozwiązań zero-waste i gospodarki cyrkularnej.

Zwolennicy spalarni twierdzą, że to doskonały sposób na zmniejszenie ciągłego wzrostu odpadów i szansa na korzyści takie jak m.in. produkcja taniej energii.  Przeciwnicy podkreślają, że brak skutecznych technologii eliminujących emisję szkodliwych gazów, to problemy zdrowotne mieszkańców sąsiadujących ze spalarnią oraz wysokie koszty z tytułu opłat za zwiększenie emisji CO2 ponad limity, jakie obowiązują  w Unii Europejskiej.

Odpowiedzi na takie pytania podjął się Mysłowicki Alarm Smogowy wspólnie ze sponsorami Clean Air Found i Polskim Alarmem Smogowym organizując debatę nt. instalacji termicznego przetwarzania odpadów.  Debata odbyła się w mysłowickim Mysłowickim Ośrodku Kultury 16 marca podczas konferencji „Spalarnia Odpadów - szanse i zagrożenia”. W wydarzeniu wzięli udział mysłowiccy radni rady miasta, członkowie rad dzielnic oraz nieliczni urzędnicy miasta. Mysłowicki ZOMM reprezentował prezes spółki. Na sali trudno było jednak znaleźć włodarzy miasta czy reprezentantów mieszkańców.

Celem konferencji było uświadomienie lokalnej społeczności - a zwłaszcza jej władzom, radnym i stowarzyszeniom działającym na rzecz ochrony powietrza zagrożeń wynikających z instalacji termicznego przetwarzania odpadów, a także obiektywne zaprezentowanie szans oraz przedstawienie innowacji i nowych technologii w obszarze zagospodarowania odpadów.

Poza merytoryczną informacją na temat szans i zagrożeń jakie niosą spalarnie odpadów, uczestniczy konferencji usłyszeli o mankamentach funkcjonującego systemu zagospodarowania odpadów w Mysłowicach, braku rozwiązań, których wprowadzenie dałoby szansę na zdecydowaną poprawę efektów segregacji odpadów w mieście, zmniejszenia kosztów ich zagospodarowania  i w efekcie poprawy wskaźników obrazujących stan gospodarki odpadami.

Tu - zdaniem prelegentów – jesteśmy na końcu tabeli rankingowej ze względu na zbyt wysoką ilość wytwarzania odpadów na mieszkańca czy słabych wskaźników odzyskiwania poszczególnych frakcji zebranych śmieci.  Prelegenci zachęcając do zmian podawali liczne przykłady takich rozwiązań, które znacząco poprawiają gospodarkę odpadami, a które z powodzeniem stosują władze w innych miastach Polski.

Podczas prowadzonej debaty swoje wystąpienie miała też aktywistka z Bielska Białej, przedstawicielka organizacji mieszkańców, która na podstawie przykładów z jej miasta pokazała jak władze unikają przekazywania informacji i prowadzenia konsultacji z mieszkańcami  na temat negatywnego wpływu funkcjonowania termicznych instalacji jakie funkcjonują w tym mieście. Jak trudna i ważna, a także skuteczna może być walka o podstawowe prawa mieszkańców nie tylko w tym obszarze.

Do tematyki piątkowej konferencji będziemy jeszcze wracać. Przekazane tam zasady, sposoby i przykłady działania w innych miastach powinny jak najszerzej trafić nie tylko do nas mieszkańców, ale głównie do miejskich władz w jak najszerszym zakresie. Wśród mieszkańców potrzebna jest kampania edukacyjna, aby już od najmłodszych lat kształtować nawyki segregacji śmieci. A także takie projektowanie opakowań, by nie przekształcały się w jednorazowy odpad trudny w przetworzeniu.

Jednym z powodów wracania do tego tematu jest także fakt, że urzędujący prezydent zgłosił miasto do udostępnienia miejsca na  wybudowanie spalarni na granicy miasta z Szopienicami. Jednak pomysł powołania spółki córki w  ramach Metropolii upadł, bo wojewoda nie wyraził zgody na nową działalność metropolitarnej organizacji. Obecnie temat budowy spalarni wraca.

Prelegentami wydarzenia byli:

dr hab. inż. Maciej Oziembłowski, profesor z Wrocławia

Joanna Kądziołka - Zero Waste Europe,

Paweł Głuszyński - Stowarzyszenie Nasza Ziemia,

Magdalena Madzia - aktywistka z Bielska-Białej.

Panel dyskusyjny prowadziła Klaudia Urban, dziennikarka SmogLabu.