Budżet zadaniowy – pomysł na trudne czasy

O tworzenie budżetu zadaniowego od co najmniej dwóch lat wnioskuje przewodniczący Rady Miasta Mysłowice Tomasz Papaj. Dlaczego ciągle jest on wyłącznie w sferze zgłoszonego i przyjętego przez radę miasta pomysłu? - Nie mamy ani odpowiedniego programu, ani urzędników z odpowiednimi doświadczeniami, by przygotować taki budżet - tłumaczyła podczas ostatniej komisji finansów skarbnik miasta Lidia Łazarczyk.

Tymczasem w obliczu inflacji i kryzysu finansowego samorządów, takie narzędzie potrzebne jest jak nigdy dotąd.

Co to takiego budżet zadaniowy? - Budżet zadaniowy dla miasta to plan finansowy przedstawiający jego wydatki w postaci zadań. Mogą to być zdania realizowane przez jeden rok jak i takie (inwestycyjne), których wykonywane trwa przez kilka lat – wyjaśnia przewodniczący Tomasz Papaj.

Realizacja zadań w ramach budżetu dąży do osiągnięcia przyjętych celów przez miasto. Aby określić czy cele zostały osiągnięte, do ich oceny stosuje się odpowiednie mierniki, które opisują szczegółowo uzyskane efekty jakie osiągane są przez zrealizowane zadania. Dzięki takim rozwiązaniom mieszkańcy mogą zobaczyć co i jak jest realizowane w mieście. Mogą również na bieżąco obserwować ile już wydaliśmy na takie zadanie, zobaczyć skąd pochodzą środki na jego realizację, a także porównywać uzyskane efekty do już wydanych na nie środków publicznych.

Przykładowym zadaniem w budżecie zadaniowym może być

„Oświetlenie ulic, placów i dróg gminnych”, na które planujemy wydać konkretne środki, np. 2 mln zł. Wydatki muszą zawierać wszystkie koszty związane z tym zadaniem - od energii i materiałów zużytych na oświetlenie ulic po wynagrodzenia pracowników bezpośrednio i pośrednio związanych z tym zadaniem.

Celami dla tego zadania będzie zapewnienie należytego oświetlenia dróg oraz poprawa bezpieczeństwa mieszkańców na tych drogach.

Zaś miernikami określającymi wykonanie tego celu mogą być

systematyczne przeglądy oświetlenia ulicznego (liczba nieczynnych punktów świetlnych, liczba braków oświetlenia) oraz liczba kradzieży i rabunków.

Zadanie takie może zostać podzielone na tzw. podzadania, aby bardziej szczegółowo monitorować wydatki. Przykładowo – planowane środki na utrzymanie oświetlenia na drogach gminnych (np. 1 mln zł), na remont oświetlenia ulicznego (np. 0,5 mln zł) i budowę oświetlenia na terenach nieoświetlonych(np. 0,5 mln zł).

Budżet zadaniowy może wspomagać tradycyjny budżet miasta i być dla mieszkańców bardziej czytelny, przejrzysty oraz zrozumiały, wskazywać na skuteczność i efektywność działania samorządu.