Tradycje świąt Bożego Narodzenia

Przygotowania do świąt Bożego Narodzenia to wiele tygodni spędzonych na różnych czynnościach. Przedświąteczne zakupy, gruntowne porządki, przygotowywanie prezentów dla bliskich czy świąteczne strojenie mieszkań i domów, by poczuć tę wyjątkową atmosferę. Tymczasem w ferworze tych przygotowań coraz częściej zapominamy o tym, co najważniejsze. O tym, by do tych pięknie przystrojonych domów zaprosić na ten wyjątkowy czas Boga. Bez Niego, takie święta przypominają przyjęcie urodzinowe bez solenizanta, a pieczołowicie przygotowywane dekoracje niewiele mówią o pierwotnych wartościach i tradycjach czasów, gdy dzisiejsza komercja nie miała miejsca.

Jak zatem powinny wyglądać prawdziwe święta? Skąd pochodzą tradycje, którym hołdujemy? Kilka z nich ma fundamentalne znaczenie dla prawdziwych wartości świąt Bożego Narodzenia. Oto najważniejsze z tych, o których w większości nie pamiętamy, a także tych, które zachowaliśmy do dziś.

Czytanie Ewangelii
To pierwszy element rozpoczynający wieczerzę. Odczytanie fragmentu ewangelii o narodzinach Chrystusa sprawi, że wszyscy zebrani przy wigilijnym stole będą pamiętać o powodzie świętowania, To też  wezwanie aby nowonarodzony Chrystus zamieszkał wśród Was.

Dzielenie się opłatkiem 
Opłatek to symbol niekwaszonego chleba. Zwyczaj dzielenia się nim przy wigilijnym stole wziął się ze staropolskiej tradycji przynoszenia przez wiernych na Mszę świętą chlebów, które składane były na ołtarzu, a po ich pobłogosławieniu zanoszone tym, którzy nie mogli uczestniczyć w Eucharystii. Czyn ten był dowodem miłości do bliźniego i troski o jego duchowość. Dzielenie się w Polsce opłatkiem to symbol tego starochrześcijańskiego zwyczaju. Warto dodać, że samo dzielenie się przy jednoczesnym składaniu życzeń jest utożsamiane z gotowością dzielenia się sobą z drugim człowiekiem. To też niewypowiedziana na głos deklaracja „możesz na mnie liczyć”. Sam opłatek natomiast jest przypomnieniem o Chrystusie, który pod postacią białego chleba czeka na nas podczas każdej Mszy.

Dodatkowe nakrycie
Na każdym świątecznie zastawionym stole, podczas wigilii stawia się dodatkowe nakrycie, które ma dwojakie znaczenie. Z jednej strony to pamięć o tych bliskich, których już z nami nie ma, a z drugiej solidarność i troska o samotnych i opuszczonych. To oznaka gotowości do wykazania się chrześcijańską miłością i postawą.

Strojna choinka
Podczas tego wyjątkowego wieczoru nie może zabraknąć choinki. Zwyczaj jej strojenia pojawił się w Polsce w XIX wieku, a przybył z sąsiednich Niemiec. Choinka jest symbolem rajskiego drzewa będącego świadkiem grzechu Adama i Ewy. Bombki zawieszane na drzewku to symbol rajskich owoców, a łańcuchy mają przypominać wijącego się i kuszącego mieszkańców raju węża. Lampki choinkowe to z kolei nawiązanie do światła Chrystusa, wyzwalającego z ciemności i panowania zła. Sama zieleń choinki to symbol nadziei, która jest w Chrystusie.

Pamiętanie o znaczeniu poszczególnych elementów świątecznej wieczerzy jest ważne, by święta zachowały pierwotny charakter. Poznanie znaczenia najdrobniejszych szczegółów świąt to głębsze ich przeżycie i przypomnienie sobie o powodzie do świętowania.