"Moje miejsce jest tu, w moim mieszkaniu". 91-latka nie zgadza się na przymusową przeprowadzkę do DPS

Mimo 91 lat na karku, pani Jadzia z Mysłowic ma w sobie wiele ikry. Sama się myje, sprząta, gotuje, a na naszą wizytę zdążyła też ufarbować włosy i zrobić makijaż. Mimo to, nad jej głową zawisły czarne chmury. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej chce ją przymusowo przenieść do Domu Pomocy Społecznej. Sprawa trafiła już do sądu. – Prędzej się otruję, niż tam wyniosę – mówi z determinacją starsza pani, która nie wyobraża sobie jesieni życia w ośrodku.

Mimo skończonych 91 lat, pani Jadzia na co dzień wystarczająco dobrze radzi sobie z codziennymi obowiązkami. Sama się myje, ubiera, sama sprząta i przygotowuje sobie śniadania i kolacje. W weekendy gotuje sobie nawet obiady, bo pomoc domową zatrudnia tylko w dni robocze.

Z prywatnej pomocy korzysta od lutego tego roku. To opiekunka, którą pani Jadzia zatrudnia na godzinę dziennie i opłaca ją ze swojej emerytury. Jej obowiązkiem jest robienie zakupów, przynoszenie obiadów, które opłaca starsza pani, a także dokonywanie opłat za mieszkanie, media i inne usługi, z których pani Jadzia korzysta na co dzień. Obowiązkiem zatrudnionej opiekunki jest też realizowanie recept w aptece i powierzchowne sprzątanie mieszkania.

Taka opiekunka, to zdaniem pani Jadzi wystarczająca pomoc, bo z resztą codziennych zajęć radzi sobie dobrze.

To kilka z wielu podawanych przez nią przykładów samodzielności. I trzeba przyznać, że wiele jest w tym prawdy. Pani Jadzia na zapowiedzianą naszą wizytę u niej w domu, zdołała sobie sama ufarbować włosy i wykonać makijaż.

Choć najbliższa rodzina pani Jadzi od lat się nią nie interesuje, to podopieczna MOPS-u ma znajomych, do których może zwrócić się o pomoc. Sąsiad pomaga przy drobnych i grubszych technicznych sprawach niemal na zawołanie, a zaprzyjaźniona od lat pani Teresa odwiedza ją często wpadając na pogaduchy ze smakołykami czy prezentami. Czasem pomoże też w codziennych obowiązkach. Nie obca jest jej obsługa telefonu i szukanie znanych programów w telewizji. Czyta też gazety.

Zupełnie inny obraz pani Jadzi mają pracownice MOPS-u. Do tego stopnia, że zdecydowały się uruchomić procedurę przymusowego umieszczenia pani Jadzi w Domu Pomocy Społecznej argumentując to troską o jej bezpieczeństwo. Pracownicy zasłaniają się tajemnicą zawodową i nie chcieli nam wyjaśnić, dlaczego pani Jadzia powinna zamieszkać w DPS.

Od kilku miesięcy w sądzie rejonowym toczy się już postępowanie w sprawie wydania w tej sprawie decyzji. Pani Jadzia jest już po wizycie lekarza biegłego, który wydał opinię o stanie jej zdrowia i prowadzenia samodzielnego życia z pomocą stałej opiekunki.

Podopieczna MOPS-u ma też przydzielonego pełnomocnika mającego w sądzie reprezentować jej interesy.

Pani Jadzia nie miała do dziś okazji zapoznać się z dokumentami, jakie na jej temat zgromadzone są w aktach sądowych. Z opinią lekarską wydaną przez lekarza biegłego została zapoznana przez telefon, kiedy na jej prośbę odczytała ją jej pełnomocniczka. Wizyty pełnomocnika też do tej pory nie doświadczyła, bo to nie należy do ustawowych obowiązków i zakresu działania takiego pełnomocnika, usłyszeliśmy od pani pełnomocnik.

Na inne pytania, zwłaszcza te, co jest powodem wszczętego postępowania, nie uzyskaliśmy odpowiedzi, bo pisemne upoważnienie dla nas do zdawania takich pytań, podpisane przez panią Jadzię, nie zostało uwzględnione.

Podobne stanowisko w sprawie pytań zajmują też pracownicy MOPS. Zapoznali nas tylko z zasadami, jakie wymienia ustawa, by o taką decyzję zwrócić się do sądu. Jedną z zasad jest brak zgody podopiecznego na korzystanie z opiekuna, gdy taki zdaniem pracowników MOPS jest niezbędny dla dobra i bezpieczeństwa podopiecznego.

Takich pytań jest wiele. Ostatecznych odpowiedzi na nie udzieli sąd. Do tego czasu, pani Jadzia musi wykazać się spokojem i wiarą, że sprawiedliwość zwycięży. Dziś takiej wiary jednak nie ma. Obawia się, że ludzie, którzy chcą – jej zdaniem – pozbawić jej wolności, z której do tej pory się cieszy, przekonają wymiar sprawiedliwości, że wysłanie jej do Domu Pomocy Społecznej to dla niej zbawienie.

Tymczasem na pierwszej rozprawie pojawił się świadek, stojący po stronie pani Jadzi. To pani Teresa, długoletnia znajoma, dawna wieloletnia opiekunka pani Jadzi. Z jej opisu wyłania się całkiem inny obraz kobiety, która ma wprawdzie 91 lat, ograniczoną zdolność poruszania się, ale za to świetną pamięć, sprawne kojarzenie świadczące o sprawnym umyśle. Radzącą sobie z codziennymi obowiązkami. Wprawdzie w sposób nieco mniej sprawny niż osoby młodsze, ale skutecznie. Podobne przekonanie mamy także my po kilku wizytach u panie Jadzi.

Pani Jadzia mimo toczącej się sprawy w sądzie, nadal znajduje się w grupie osób, które mają szansę na przydział asystentki. To specjalny program, z którego do końca stycznia pani Jadzia korzystała. To właśnie asystentka z tego programu jest dziś wynajętą opiekunką pani Jadzi. Program jest korzystny z kilku względów, a jednym z nich jest nieodpłatne opiekowanie się podopiecznymi MOPS przez rok. To duża pomoc finansowa dla tej wyjątkowo dzielnej kobiety. Jej koszty życia ledwo pozwalają wiązać koniec z końcem i nieodpłatna pomoc to spore oszczędności w jej wydatkach.

Czy mimo tych trudnych i niezrozumiałych dla pani Jadzi decyzji MOPS, jest szansa, by w jej życiu zaświeciło jeszcze słońce?